Χρηστίδης, Δ., Νασιοπούλου, Γ., Πασαλίδου, Χ., Λεβεντοπούλου, Ν., και Λεβή, Ν. Η Κεφαλαλγία Τύπου Τάσης και η Ημικρανία ως εκφάνσεις συμπαθητικής διέγερσης. Στο στρογγυλό τραπέζι (Δ. Α. Χρηστίδης, προεδρεύων) με τίτλο: «Χρόνιος πόνος» στο 1ο Πανελλήνιο συνέδριο Ψυχολογίας της Υγείας. Ελληνική Ψυχολογική Εταιρία – Κλάδος Κλινικής Ψυχολογίας, Πανελλήνια Ένωση Νοσοκομειακών Ψυχολόγων & Τμήμα Ψυχολογίας Παντείου Πανεπιστημίου. Αθήνα. (Οκτώβριος 2004).
Περίληψη: Οι πρωτοπαθείς κεφαλαλγίες αποτελούν τη συχνότερη νευρολογική νόσο, σύμφωνα με την Ελληνική Εταιρεία Κεφαλαλγίας (1998). Από τα επιμέρους σύνδρομα, η Κεφαλαλγία Τύπου Τάσης (ΚΤΤ) είναι η συχνότερη μορφή, ενώ δεύτερη κατά σειρά ακολουθεί η Ημικρανία (Μητσικώστας, 1998). Και οι δύο έχουν ως κοινό παθογενετικό μηχανισμό την παρατεταμένη συμπαθητική διέγερση, όπως αυτό υποδεικνύεται από τα αποτελέσματα της έρευνάς μας σε ψυχοφυσιολογικές μετρήσεις 15 διαγνωσμένων κεφαλαλγικών. Ως δείκτες της συμπαθητικής διέγερσης μετρήθηκαν, πριν και μετά την εκπαίδευσή τους σε τεχνικές διαχείρισης του στρες και ασκήσεις χαλάρωσης, οι ηλεκτρομυογραφικές τιμές του μετωπιαίου (t (14) = 2,14, p<0,05) και του άνω τραπεζοειδούς (t (14) = 2,37, p<0,05) καθώς και η θερμοκρασία (t (14) = 2,2, p<0,05) των άκρων τους. Συγκεκριμένα, στις ΚΤΤ, η συμπαθητική διέγερση εκφράζεται ως υπερτονία των μυών της κεφαλής, του αυχένα και των ώμων, ενώ στις ημικρανίες εκδηλώνεται με αγγειοκινητικά φαινόμενα. Και στις δύο περιπτώσεις, πρόκειται για ένα δυσλειτουργικό τρόπο έκφρασης κατά τη διαδικασία αντιμετώπισης «κινδύνων», που ωστόσο εμφανίζεται και ελλείψει στρεσοπαραγόντων, όταν το άτομο αποκτήσει τη συνήθεια να εκφράζεται μ’ αυτό τον τρόπο.
Ειδικά για τις ΚΤΤ αξίζει να σημειωθεί ότι, παρόλο που μετονομάστηκαν έτσι (από Κεφαλαλγίες Μυϊκής Τάσης), τα δικά μας ευρήματα αποδεικνύουν ότι η αυξημένη μυϊκή τάση, ως ένδειξη της υποβόσκουσας συμπαθητικής διέγερσης, είναι πάντα παρούσα, αρκεί η διερεύνησή της να γίνεται με προσεκτικό και μεθοδευμένο τρόπο.